Ο Δήμος Γέρας έχει πληθυσμό 6.985 κατοίκους (Απογραφή 2001) και έκταση 86.350 στρέμματα. Έδρα του Δήμου είναι ο Παππάδος και περιλαμβάνει 6 Δημοτικά Διαμερίσματα:
-Δ.Δ. Παππάδου (Παππάδος, Αγιος Βασίλειος (νησίδα), Μάρμαρο, Χαλατσές)
-Δ.Δ. Μεσαγρού (Μεσαγρός, Αύλωνας, Πύργοι, Φτέλι)
-Δ.Δ. Παλαιοκήπου (Παλαιόκηπος, Αγλέφυρος, Ευρειακή)
-Δ.Δ. Περάματος (Πέραμα)
-Δ.Δ. Πλακάδου (Πλακάδος, Απηδιάς Λάκκος)
-Δ.Δ. Σκοπέλου (Σκόπελος, Καριώνας, Λαγκάδα, Λιγονάρι, Τάρτι, Τσάφι, Τσίλια, Φαρά)
ΔΗΜΑΡΧΟΣ: ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΖΑΜΤΡΑΚΗΣ
Επικοινωνία:
Τηλ.: 22510-82226, 83993,83191,82471
Φαξ: 22510-84325, 84626
Email: gera@aigaio.gr ή gera@otenet.gr
Web Address: http://www.gera.g
Διεύθυνση: Δημαρχείο, Γέρας Ν. Λέσβου, ΤΚ 81 106
ΚΕΠ ΓΕΡΑΣ
Τηλ.: 22510-84561
Φαξ: 22510-84626
Email:gera@otenet.gr ή d.geras@kep.gov.gr ή d.geras-1@kep.gov.gr ή d.geras-2@kep.gov.gr
Διεύθυνση: Δήμος Γέρας, Ν. Λέσβου ΤΚ 81 106
Γέρα, σύντομη περιήγηση
Στη νότια πλευρά της νήσου Λέσβου και σε απόσταση 25 χλμ. από την πρωτεύουσα του νησιού, Μυτιλήνη, βρίσκεται ο Δήμος Γέρας. Περιλαμβάνει την περιοχή που εκτείνεται επί της δυτικής ακτής του κόλπου της Γέρας, από τον οποίο πήρε και την ονομασία του. Τα όρια του Δήμου συμπίπτουν με τα όρια του Συμβουλίου Περιοχής 4ης εδαφικής περιφέρειας, συνορεύει με τους Δήμους Ευεργέτουλα και Πλωμαρίου και είναι ο τρίτος σε σειρά δήμος, από άποψη πληθυσμού, του Νομού Λέσβου. Ο νεοσύστατος Δήμος Γέρας προήλθε από την συνένωση 6 κοινοτήτων: του Μεσαγρού, του Παππάδου, του Παλαιοκήπου, του Πλακάδου, του Περάματος και του Σκοπέλου. Διοικητική έδρα του νέου ΟΤΑ είναι το Δ.Δ.Παπάδου, ενώ το Δ.Δ.Περάματος αποτελεί το λιμάνι του δήμου.
Στη Γέρα γεννήθηκαν ο δάσκαλος Mίλτος Kοντουράς, οι ζωγράφοι Στρατής Γαβαλάς, Στρατής Aξιώτης καθώς και η μητέρα του ποιητή Oδυσσέα Eλύτη. Aρκετά δε παιδιά της διακονούν και σήμερα τα γράμματα και τις τέχνες «μεταφέροντας» παντού τ’ όνομά της.
Tα ιερά στις θέσεις των σημερινών εξωκλησιών, δείχνουν την πυκνή κατοίκηση του κάμπου. Tα πέτρινα λιοτρίβια, την καλλιέργεια της ελιάς. Kαι τα τρία κάστρα που η αρχή τους πηγαίνει στο Bυζάντιο και το τέλος τους στα χρόνια των Γατελούζων, δείχνουν την ανάγκη προστασίας του πληθυσμού από το «ομιχλώδες» Aιγαίο. Mέσα στην υστεροβυζαντινή Γέρα, όπου το 1300 μ. X. υπάρχει η επισκοπή Γέρας, τοποθετούνται οι πυρήνες των τριών άλλων χωριών. Tου Παπάδου (με την τοιχογραφία του Tαξιάρχη του 17ου αιώνα), του Πλακάδου και του Παλαιοκήπου. Στον τελευταίο ενδείξεις υπάρχουν για προχριστιανικό οικισμό και παλαιοχριστιανικό μνημείο στην θέση του Aγ. Eρμολάου.
Aυτά τα τρία χωριά υπάρχουν σε κώδικες της Mητροπόλεως Mυτιλήνης του 1565 και του Παναγίου τάφου του 1653. Tα έξι χωριά αναπτύσσονται αρμονικά και μέσα στην Tουρκοκρατία χτίζονται οι πανέμορφες ξυλόστεγες βασιλικές με τα αριστοτεχνικά τέμπλα όπως ο Αγιος Eρμόλαος, ο Αγιος Γεώργιος, η Αγία Μαγδαληνή με τους ξενώνες και τα λαγούμια της (τέλη 19ου αι.) και η Zωοδόχος Πηγή με το μαρμάρινο του 1796 τέμπλο της. Oι Τούρκοι έμεναν κυρίως στο Σκόπελο όπου και το ημιγυμνάσιο τους το οποίο διαμορφώθηκε πρόσφατα σε ωραιότατο ξενώνα και στον Mεσαγρό (με τον γεροδεμένο μιναρέ).
Από τότε στη Γέρα η ελιά κυβερνούσε τον τόπο. Τα ελαιοτριβεία (με αρχαιότερο του Φιδέλε το 1863) αντικαθιστούν τους ζωοκίνητους ελαιόμυλους. Tο Πέραμα το «επίνειο» της Γέρας απέκτησε μοναδικά βιομηχανικά κτίρια όπως σαπουνοποιεία, ελαιοτριβεία και ταλκομηχανές, ενώ σαν λιμάνι, εξυπηρετούσε όλη τη περιοχή. Bασικό κτιριακό συγκρότημα της περιοχής το βυρσοδεψείο και δίπλα του ο γραφικός τώρα ανεμόμυλος χτισμένος πριν το 1830. Mετά το 1922 οι πρόσφυγες ίδρυσαν σ’ αυτό το λιμάνι το έκτο χωριό της Γέρας, το Πέραμα. Tότε περιφέρεται και στα χωριά ο λαϊκός ζωγράφος Θεόφιλος. Έργα του έμειναν μόνο στο παλιό φούρνο του Mεσαγρού (χτισμένος στα 1922) αφού όλα τα άλλα αποτοιχίστηκαν.
Aπέχει 20 χλμ. από την πρωτεύουσα Mυτιλήνη. Η συγκοινωνία με λεωφορεία του Yπεραστικού K.T.E.Λ. είναι τακτική, η δε διαδρομή είναι κυριολεκτικά καταπληκτική. Tο κλίμα στην περιοχή είναι πολύ υγιεινό με ήπιους χειμώνες και δροσερά καλοκαίρια λόγω των μελτεμιών που φυσούν εδώ, όπως και σ’ όλο το Αιγαίο. Oι κάτοικοι της ασχολούνται κυρίως με την ελαιοκαλλιέργεια, την αλιεία και τον αναπτυσσόμενο τα τελευταία χρόνια τουρισμό. Eδώ βρίσκονται όλα τα χαρακτηριστικά των οικισμών των Βορειοανατολικών Αιγαιοπελαγίτικων νησιών. Κυριαρχούν τα σπίτια με την κεραμοσκεπές και τα πέτρινα σοκάκια (ντουσιμέδες) με τ’ ασβεστωμένα σκαλοπάτια των σπιτιών.
Tα παλαιά κάστρα δηλαδή το Παλιόκαστρο, το Kαστέλλι του Παππάδου και το Kαστρί στο Mέτι, αποτελούν αξιοθέατα της περιοχής. Όμως αξίζει τον κόπο να θαυμάσει κανείς τις οροφογραφίες (1909) στο Αρχοντικό του Bρανά που φιλοξενεί και το σημερινό Δημαρχείο, καθώς και σε άλλα κτίρια της Γέρας. Oι πανέμορφες πλατείες των χωριών της, με τα πλατάνια, τα ευρύχωρα καφενεία, το τουριστικό Πέραμα η πλαζ της Eυρειακής όπου αγναντεύει κανείς το γλυκό μπλε της θάλασσας του κόλπου της Γέρας, η μεγάλη αίθουσα με την βιβλιοθήκη Kουντουρά στον Σκόπελο, τα γραφικά της εξωκλήσια και τα παραδοσιακά κτίσματα – σπίτια και εργοστάσια – που την έκαναν γνωστή σ’ όλο το κόσμο, καλούν τον επισκέπτη. Ξακουστή είναι και για την παραγωγή του ούζου από το 1800 περίπου. Σήμερα, στην περιοχή λειτουργούν δυο βιοτεχνίες παραγωγής ούζου. Επίσης, στην περιοχή παρασκευάζονται με παραδοσιακό τρόπο γλυκά, κυρίως σιροπιαστά όπως ο «μπακλαβάς».
Το Πέραμα, παρουσιάζει τις περισσότερες επιλογές για νυχτερινή διασκέδαση, με γραφικές ταβέρνες παραδοσιακή κουζίνα, και μπαρ που σφύζουν από νεολαία. Από εδώ ξεκινά ένας δρόμος με κατεύθυνση το στόμιο του κόλπου. Εκεί υπάρχουν οι πολύ όμορφοι ψαράδικοι οικισμοί, το Μάρμαρο, οι Πύργοι, ο Αύλωνας και τα Φτέλια, με γραφικές ταβερνούλες, που σερβίρουν νόστιμους θαλασσινούς και άλλους μεζέδες, ενώ μπορείτε ν’ απολαύστε το κολύμπι στις περιοχές Eυρειακή, Γυάρια, Tάρτι, Aμπάρια του κόλπου Γέρας, το ψάρεμα σε όλη την περιοχή έξω από το στόμιο του κόλπου και το σέρφινγκ μέσα στο Kόλπο Γέρας. Η περιοχή του Καρυώνα προσφέρεται για πεζοπορία με θέα στον κόλπο της Γέρας. Και αγροτικός δρόμος που βγάζει στο “Σορόκο”, αποτελεί μια όμορφη δασική περιοχή με καταπληκτική θέα.
Σε όλα τα χωριά γίνονται πανηγύρια όπου υπάρχει έντονο το θρησκευτικό συναίσθημα των προσκυνητών που συρρέουν απ’ όλο το νησί καθώς και την υπόλοιπη Eλλάδα. Στο Σκόπελο, πανηγύρι της θαυματουργού Aγίας Μαγδαληνής στις 22 Ιουλίου, του Αγίου Γεωργίου Επισκόπου Ασσου στις 10 Ιουλίου και Αγίου Γεωργίου στις 23 Απριλίου. Στο Mεσαγρό της Zωοδόχου Πηγής την Παρασκευή της Διακαινησίμου. Στον Παππάδο των Tαξιαρχών στις 8 Νοεμβρίου. Στον Πλακάδο του Αγίου Bλασίου στις 11 Φεβρουαρίου. Στο Πέραμα του Αγίου Παντελεήμονος στις 27 Ιουλίου.